Stel je voor: je staat aan het strand in Scheveningen, de zee briest in je gezicht, en je hebt zin in een lekker bordje kibbeling. Maar je eet vegan.
▶Inhoudsopgave
Dan denk je waarschijnlijk: "Dat gaat toch niet werken?" Nou, het kan best verrassen. Vegane kibbeling is de afgelopen jaren écht doorgebroken, en met de juiste ingrediënten kom je best dicht bij dat knapperige, luchtige origineel. Laten we erin duiken.
Waarom veganistische kibbeling eigenlijk bestaat
Kibbeling is een Nederlandse klassieker. Denk aan Simonis aan Zee in Scheveningen, waar strandbezoekers al decennia lang genieten van versgebakken kabeljauw met knoflooksaus.
Maar steeds meer mensen eten vegan of willen gewoon minder vlees. De vraag is dan ook: kun je die bekende smaak en textuur namaken zonder vis?
Het antwoord is: ja, en het is best goed gelukt. De twee populairste vervangers zijn tofu en jackfruit. Beide hebben hun eigen voordelen, en het verschil zit hem vooral in textuur en smaak. Laten we ze even naast elkaar leggen.
Tofu als kibbeling: de stille kracht
Tofu is eigenlijk het meest voor de hand liggende alternatief. Maar let op: je moet wel de juiste aanpak kwanten.
Zo maak je tofu-kibbeling
Blokken gewoon in de pan gooien werkt niet. Je hebt een paar stappen nodig om er iets van te maken dat lijkt op kibbeling. Begin met firm tofu (geen zachte of silken tofu).
Pers het eerst goed uit. Gebruik een keukenhanddoek en leg er een zwaar boek op, minstens 20 minuten.
Hoe meer vocht je eruit krijgt, hoe knapperiger het wordt. Snijd de tofu in blokjes van ongeveer 2 bij 2 centimeter. Dat is ongeveer dezelfde grootte als traditionele kibbeling.
Marineer de stukjes in een mengsel van sojasaus, knoflookpoeder, zout en een scheutje zeewater of zeewater-achtige oplossing (je kunt gewoon zout water gebruiken met een snorje zeekraal). Laat het minstens 15 tot 30 minuten intrekken.
Daarna dompel je de blokjes in een beslag van bloem, maïzena, bakpoeder en koud water.
De verhouding die goed werkt: 100 gram bloem, 30 gram maïzena, 1 theelepel bakpoeder en ongeveer 150 milliliter koud water. Het beslag moet licht luchtig zijn, niet dik. Bak de tofu op 180 graden Celsius in frituur of een pan met voldoende olie. Ongeveer 3 tot 4 minuten tot de buitenkant goudbruin en knapperig is.
Leg ze op keukenpapier en bestrooi met een snuf zout. De smaak is milder dan vis, maar met de juiste marinade en saus kom je best in de buurt. De textuur is verrassend gelijkwaardig, vooral als je de tofu goed hebt uitgedrukt.
Jackfruit als kibbeling: de verrassing
Jackfruit is misschien wel de interessantste optie. Vooral ongezoete, jonge jackfruit uit blik (niet in siroop!) heeft een bijna vlezige, draadachtige textuur die opvallend lijkt op gevis.
Zo maak je jackfruit-kibbeling
Spoel de jackfruit goed af onder koud water. Dit is belangrijk, want er zit vaak zout of vocht in het blik.
Trek de stukjes met je vingers uit elkaar in kleinere, viltachtige stukken. Hoe kleiner je trekt, hoe meer het lijkt op kibbeling. Ben je op zoek naar een krokant gebakken kip in kibbelingsstijl? Marineer de jackfruit in een mengsel van sojasaus, gerookt paprikapoeder, knoflookpoeder, een beetje gerookte zout (liquid smoke werkt ook) en eventueel een scheutje zeewater.
Laat het minstens 20 minuten staan, maar langer mag zeker. Rol de gemarineerde jackfruit door een mengsel van bloem en maïzena (verhouding 2 op 1) en bak het op 180 graden in frituur.
Ongeveer 4 tot 5 minuten, tot het goed goudbruin is. Jackfruit heeft iets meer vocht dan tofu, dus het kan wat langer duren om echt knapperig te worden. De smaak van jackfruit is milder dan tofu, maar de textuur is eigenlijk dichter bij vis.
Dat vlezige, taaie gevoel in je mond is best verrassend. Met de juiste rooksmaak in de marinade lijkt het echt op gerookte vis.
Welke komt het dichtst bij het origineel?
Eerlijk gezegd? Jackfruit wint op textuur, maar tofu wint op smaakabsorptie.
Tofu neemt de marinade beter op, dus als je een sterke knoflook- of zeemarinade gebruikt, proef je meer. Jackfruit voelt meer aan als kibbeling, maar heeft iets minder smaak op zichzelf.
Als je het echt zo dicht mogelijk bij het origineel wilt krijgen, raad ik aan: combineer beide. Gebruik jackfruit als basis voor de textuur en voeg wat gemarineerde tofu-blokjes toe voor extra smaak. Bak ze samen in hetzelfde beslag. Het resultaat is best indrukwekkend.
De saus maakt het verschil
Laten we het hebben over de saus, want die is minstens zo belangrijk als de kibbeling zelf.
De klassieke knoflooksaus (remoulade-achtig) is al snel vegan als je vegan mayonaise gebruikt als basis. Merken zoals Hellmann's Vegan of Heinz Vegan werken prima.
Voeg toe: fijngehakte knoflook, een beetje citroensap, peterselie, mosterd en een snuf zout. Roer het goed door en zet het minimaal een uur in de koelkast. De smaak wordt dan veel voller. Als je een tartare saus wilt, gebruik dan dezelfde vegan mayonaise als basis en voeg gehakte augurkers, kappertjes, pijpajuin en een beetje citroen toe. Makkelijk en lekker.
Waar kun je vegane kibbeling kopen?
Je hoeft het niet altijd zelf te maken. In Nederland zijn er steeds meer plekken die vegane kibbeling aanbieden. Simonis aan Zee in Scheveningen heeft in de loop der jaren meer variatie in hun menu gebracht, en ook andere strandpaviljoens en snackbars bieden steeds vaker een vegan optie.
In de supermarkt vind je ook steeds meer kant-en-klare opties. De Vegetarische Slager heeft visachtige producten die goed werken als kibbeling. Garden Gourmet van Nestlé heeft ook een vis-alternatief in hun assortiment. Kijk bij Albert Heijn of Jumbo in de vegan vriezer of koelvers-afdeling. Online kun je bij VeganXL of Vivera ook producten vinden die geschikt zijn om zelf kibbeling van te maken.
Conclusie: het kan echt
Vegane kibbeling is geen slecht tweede keus meer. Probeer ook eens halloumi kibbeling als vegetarische borrelhap; met de juiste techniek en ingrediënten kom je best in de buurt van het origineel.
Jackfruit geeft je die vlezige textuur, tofu zorgt voor smaakabsorptie, en een goede knoflooksaus maakt het compleet. Of je nu staat aan het strand in Scheveningen of thuis in je eigen keuken: geef het een kans. Je zult versteld staan hoe goed het kan zijn. En wie weet, probeer ook eens kibbeling met een Italiaanse parmezaankorst voor een verrassende twist op dit geliefde strandhapje.
Veelgestelde vragen
Waar kun je tofu door vervangen?
Tofu is een uitstekende vervanger voor kabeljauw in vegan kibbeling. Door de tofu goed uit te persen en te marineren, krijg je een verrassend knapperige textuur en een subtiele smaak die doet denken aan de originele kibbeling, zeker in combinatie met een passende saus.
Waarom moet je tofu uitlekken?
Het is cruciaal om tofu goed uit te persen, omdat de holtes in de tofu gemakkelijk kunnen vullen met de marinade. Dit zorgt ervoor dat de tofu minder knapperig wordt tijdens het bakken. Door de tofu minimaal 20 minuten te persen met een keukenhanddoek en een zwaar boek, verwijder je het meeste vocht.
Hoeveel tofu per persoon?
Voor een portie vegan kibbeling van ongeveer 200 gram, kun je rekenen op ongeveer 200-250 gram firm tofu.
Kan ik tofu vervangen door tempeh?
Pas dit aan op basis van de appetiet van de eter en de grootte van de kibbeling blokjes. Hoewel tempeh een stevige textuur heeft, is het niet geschikt als vervanging voor kibbeling. Tempeh heeft een sterke, eigen smaak die de delicate smaak van de kibbeling zou overheersen.
Wat is de beste eivervanger voor vegans?
Tofu biedt daarentegen een relatief neutrale basis om de smaak van de kibbeling te creëren. Er zijn verschillende goede eivervangers voor vegan recepten, maar tofu is een uitstekende keuze voor vegan kibbeling. Andere opties zijn banaan, appelmoes of kikkererwtenmeel, maar deze zijn beter geschikt voor andere gerechten.